διαδρομη 3
Οινοποιείο Μαραγκάκη-Αμπελοτόπια Κοιλάδας
Το Οινοποιείο Μαραγκάκη βρίσκεται κάτω από τα Σταυράκια, στην κοιλάδα του ποταμού Γιόφυρου. Στις πηγές του ποταμού Γιόφυρου στον Άγιο Θωμά, σύμφωνα με τη μυθολογία, γεννήθηκε από τον Δία η Θεά Αθηνά.
Αυτή η κοιλάδα σήμερα είναι φυτεμένη με ελιές και αμπέλια. Τα Σταυράκια και ο Άγιος Μύρων είναι χτισμένοι σε εξέχουσες θέσεις και περιηγητές αναφέρουν ότι ο Άγιος Μύρων είναι γνωστός σε όλο το νησί για το εξαιρετικό του κρασί.
Την άνοιξη, το πλουμί ή αρχοντόξυλο ή αλιματσά ή κρητικός έβενος δίνει ένα εξαιρετικό ροζ χρώμα στις πλαγιές.
Σημεία Ενδιαφέροντος
Οινοποιείο Μαραγκάκη
Είναι παγκοσμίως γνωστό και επιστημονικά αποδεδειγμένο ότι, μεγάλο μέρος της επιτυχίας του κρασιού οφείλεται στις συνθήκες συλλογής των σταφυλιών.
Το ηλιόγερμα (δειλινό), η πιο ρομαντική ώρα της ημέρας, θεωρείται η καταλληλότερη για την περισυλλογή των σταφυλιών που προορίζονται για την παραγωγή «μεγάλων» ποιοτικά κρασιών.
Ακολουθώντας το ηλιόγερμα και έχοντας σαν όπλα το μεράκι, την πίστη στην παράδοση αλλά και στην τεχνολογία, δημιουργήθηκε το Οινοποιείο Αφοί Σπ. Μαραγκάκη. Πρόκειται για ένα υπερσύγχρονο οινοποιείο στην ευρύτερη περιοχή του Ηρακλείου και συγκεκριμένα στις παρυφές της κοιλάδας του ποταμού Γιόφυρου, κοντά στα Σταυράκια και τον Άγιο Μύρωνα.
Αμπελοτόπια Κοιλάδας Γιοφύρου
Η λεκάνη απορροής του ποταμού Γιόφυρου ξεκινά από τον Άγιο Θωμά. Δύο πηγές (Περουζέ και Κάτω Βρύση) και η κρηπίδα αρχαίου ναού στον οικισμό του Αγίου Θωμά, μάς δίνουν τη δυνατότητα να συνδέσουμε τον τόπο αυτό με την αναφορά του ιστορικού της αρχαιότητας Διόδωρου Σικελιώτη, πως η «Θεά Αθηνά γεννήθηκε, από το Δία, στις πηγές του ποταμού Τρίτωνος (Τριτογένεια), όπου επί των ημερών του (1ος π.Χ. αιώνας) υπήρχε –στις πηγές αυτές- ιερός ναός της». Αν ο ποταμός Τρίτων ήταν ο Γιόφυρος (γιατί υπάρχει και εκδοχή να ήταν ο Καρτερός) τότε η περιγραφή ταιριάζει απόλυτα με τον Άγιο Θωμά με την κρηπίδα του αρχαίου ναού (Αθηνάς;) δίπλα στον Άη Γιώργη και παραδίπλα τις δύο πηγές.
Οι πλαγιές της κάρπιμης κοιλάδας είναι φυτεμένες σήμερα με ελιές και αμπέλια. Διαχρονικά το αμπέλι πρώτα και αργότερα άλλες καλλιέργειες έθρεψαν τους κατοίκους τούτου το τόπου.
Αμπελοτόπια στα Σταυράκια
Τα Σταυράκια εποπτεύουν από τη μια την κοιλάδα του Γιόφυρου και από την άλλη την κοιλάδα του Ξεροπόταμου σε υψόμετρο 240 μ. Η κοιλάδα αυτή, με το συναρπαστικό μωσαϊκό των χρωμάτων, εξασφαλίζει τη θέα προς τα γύρω χωριά, τα νότια προάστια της πόλης του Ηρακλείου και τη θάλασσα. Η οικονομία του χωριού βασίσθηκε στην παραγωγή σουλτανίνας, κρασιού και ελαιόλαδου. Τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί και ιδιωτικές επιχειρήσεις.
Αμπελοτόπια στον Άγιο Μύρωνα
Ο Άγιος Μύρωνας είναι δίκορφο χωριό σε υψόμετρο 340 μέτρων, με πανοραμική θέα που σου κόβει την ανάσα, σε απόσταση είκοσι χιλιομέτρων από το Ηράκλειο. Το χωριό φέρει το όνομα του Επισκόπου Κρήτης Αγίου Μύρωνα, ο ναός του οποίου είναι κτισμένος στην κορυφή του ενός από τους δύο λόφους. Εδώ τοποθετείται η αρχαία πόλη Ραύκος.
Περιηγητές του προπερασμένου αιώνα περιγράφουν πως δοκίμασαν οίνον κάλλιστο και κάποιοι (Pashley, 1834) γράφουν για τον Άγιο Μύρωνα που είναι γνωστός σε όλο το νησί για το εξαιρετικό κρασί του. Σύμφωνα με μαρτυρίες, καλλιεργούσαν λιάτικο, ταχτάδες κ.λπ. και παρήγαγαν κρασί Μαλβαζία έως τις αρχές της δεκαετίας του 1950. Μάλιστα σε σχετική μαρτυρία έχει καταγραφεί πως «άμα σκοτιάσει ο ταχτάς», δηλαδή πάρει το χρώμα του συκωτιού, τότε το κρασί ήταν πολύ νόστιμο. Ευγενής ζύμωση πιθανότατα πάνω στις κουρμούλες.
Εντυπωσιακή είναι η εικόνα στα απότομα και μη καλλιεργήσιμα πρανή των κοιλάδων αυτών την άνοιξη, όπου το πλουμί ή αρχοντόξυλο ή αλιματσά ή κρητικός έβενος κυριαρχεί προσφέροντάς τους ένα εξαιρετικό ροζ χρώμα.
Εντός του οικισμού, στη μία κορυφή, την Απομπάντενα, σώζεται κτιστό συγκρότημα πατητηριών.